Wat betekenen de nieuwe stikstofplannen voor boeren in Nunspeet en Elspeet?

Door Iris A.V. Heerschop

Het kabinet presenteerde dinsdag 3 november een verder uitgewerkte aanpak van de stikstofproblematiek.

Daarin staat dat de rekenkundige ondergrens op 1 juli 2027 moet worden ingevoerd. Met deze ondergrens kunnen activiteiten met een zeer geringe berekende stikstofneerslag onder bepaalde voorwaarden buiten de natuurvergunningplicht vallen.

Voor PAS-melders kan dat een belangrijke ontwikkeling zijn. Deze ondernemers konden onder het voormalige Programma Aanpak Stikstof voor bepaalde activiteiten volstaan met een melding. Na een uitspraak van de Raad van State in mei 2019 bleek dat deze werkwijze juridisch niet houdbaar was.

Daardoor kwamen ondernemers die volgens de toen geldende regels hadden gehandeld alsnog zonder de vereiste natuurvergunning te zitten. Sindsdien wordt gezocht naar een juridisch houdbare oplossing.

De gemeente Nunspeet kent een omvangrijk agrarisch buitengebied. Vooral rond Elspeet, maar ook bij Nunspeet, Hulshorst en Vierhouten, speelt de combinatie van landbouw en natuur een belangrijke rol.

De Veluwe is aangewezen als Natura 2000-gebied. Dat betekent dat bepaalde natuurtypen extra bescherming krijgen. Bij wijzigingen van agrarische bedrijven moet daarom worden bekeken welke gevolgen deze hebben voor stikstofgevoelige natuur.

De aangekondigde ondergrens kan voor ondernemers met een beperkte berekende stikstofbijdrage mogelijk uitkomst bieden. Het is echter nog niet bekend welke individuele PAS-melders daadwerkelijk van de nieuwe regels kunnen profiteren.

De invoering is bovendien afhankelijk van aanvullende wettelijke maatregelen en de juridische houdbaarheid daarvan.

Naast de rekenkundige ondergrens wil het kabinet gerichte maatregelen nemen rond kwetsbare Natura 2000-gebieden. Provincies krijgen ruimte om hiervoor eigen gebiedsplannen te ontwikkelen. Deze plannen moeten aansluiten op de specifieke omstandigheden van een gebied.

In januari 2027 moet duidelijk worden rond welke natuurgebieden de nieuwe zones komen. De provincies krijgen vervolgens tot september 2028 de tijd om hun eigen plannen uit te werken.

Wanneer provincies daar niet in slagen, kunnen landelijke regels van kracht worden. Het kabinet noemt onder meer normen voor het aantal grootvee-eenheden per hectare en de hoeveelheid stikstof die per hectare mag worden gebruikt.

Voor boeren rond de Veluwe kan de verdere uitwerking daarvan grote betekenis krijgen.

Het kabinet stelt landelijk meer dan 9 miljard euro beschikbaar voor ondersteuning van agrarische ondernemers in de zones rond kwetsbare natuur. Daarbij gaat het onder meer om extensivering, innovatie, bedrijfsverplaatsing en vrijwillige beëindiging.

Daarnaast heeft de provincie Gelderland een afzonderlijke subsidieregeling voor PAS-melders. Positief geverifieerde PAS-melders kunnen onder voorwaarden ondersteuning krijgen wanneer zij stikstofruimte verwerven of eigen diergebonden stikstofemissieruimte laten vervallen.

Bij deze regeling mag maximaal 65 procent van de betreffende bestaande natuurtoestemming worden gebruikt voor legalisatie, zonder de ruimte die structureel buiten gebruik is. De overige 35 procent vervalt ten gunste van de natuur.

Een definitieve vergunning blijft afhankelijk van de omstandigheden per bedrijf. Voor ondernemers in Nunspeet en omgeving blijft het daarom belangrijk de landelijke en provinciale ontwikkelingen te volgen.

Een PAS-melder is een ondernemer die onder het voormalige Programma Aanpak Stikstof voor bepaalde activiteiten alleen een melding hoefde te doen, maar na de uitspraak van de Raad van State alsnog een natuurvergunning nodig bleek te hebben.

Dat is mogelijk. Vooral bedrijven met een zeer geringe berekende stikstofneerslag kunnen van de aangekondigde ondergrens profiteren. Of dit voor een specifiek bedrijf geldt, moet nog blijken.

Het kabinet werkt aan gebiedsgerichte maatregelen rond kwetsbare natuur. In januari 2027 moet duidelijk worden welke Natura 2000-gebieden onder de nieuwe zonering vallen.

Het kabinet streeft naar 1 juli 2027. Die datum is afhankelijk van de noodzakelijke wettelijke en juridische voorwaarden.

Voor meer nieuws kunt u Nunspeet Nieuws toevoegen op uw social media kanalen. Ook kunt u lid worden van onze nieuwsbrief. En kunt u ons via push-meldingen op uw beeldscherm krijgen. Ook voor regionaal nieuws kunt u terecht bij de buren. Apeldoorn Nieuws en Harderwijk Nieuws en Ermelo Nieuws. Adverteren kan natuurlijk ook! Adverteren op de Facebook-pagina voor jouw gemeente van Nieuws.nl? Mail dan naar [email protected]. Je kunt voor je nieuwsberichten ook de redactie bereiken via deze mail of bel naar 06-42022831. Bronnen: Rijksoverheid, 3 november 2026; provincie Gelderland, Intern en extern salderen door PAS-melders; Raad van State, PAS-uitspraak van 29 mei 2019.